Najnowsze wpisy

Zanim zrozumiemy słowa, słyszymy język: jak prozodia nadaje mowie rytm i znaczenie
15.06.2026

Zanim zrozumiemy słowa, słyszymy język: jak prozodia nadaje mowie rytm i znaczenie

Język jako sposób myślenia

„Język zaczynamy naprawdę słyszeć wtedy, gdy przestajemy słuchać wyłącznie słów.”— Tymur Levitin Czasem wystarczy kilka sekund. Słyszymy rozmowę w pociągu, restauracji albo na lotnisku. Nie rozumiemy jeszcze całego zdania, być może nie znamy nawet większości słów, a mimo to potrafimy powiedzieć: to włoski. to niemiecki. to hiszpański. to francuski. to angielski. Skąd to wiemy? Nie […]

Some to nie po prostu „niektóre”: czego angielski nie dopowiada, a polski każe nam rozstrzygnąć
04.06.2026

Some to nie po prostu „niektóre”: czego angielski nie dopowiada, a polski każe nam rozstrzygnąć

Lingwistyka porównawcza

Są angielskie słowa, które wydają się łatwe tylko dlatego, że bardzo wcześnie poznajemy ich pierwsze tłumaczenie. Some jest jednym z najlepszych przykładów. Na początku wszystko wygląda prosto: some books — kilka książek / niektóre książkisome water — trochę wody Można więc odnieść wrażenie, że wystarczy zapamiętać dwa odpowiedniki. A potem pojawia się prawdziwy angielski: Some […]

Uczeń wie, jak rozwiązać zadanie, ale nie potrafi zapisać go w Pythonie: wynik to jeszcze ni...
24.05.2026

Uczeń wie, jak rozwiązać zadanie, ale nie potrafi zapisać go w Pythonie: wynik to jeszcze nie procedura

Matematyka, logika i programowanie

Kategoria: Matematyka, logika i programowanie Uczeń patrzy na zadanie matematyczne i mówi: „Wiem, co trzeba zrobić”. Potrafi obliczyć procent. Potrafi znaleźć średnią. Wie, którą wartość trzeba odjąć i które liczby porównać. Na kartce otrzymuje poprawny wynik. Potem pojawia się drugie polecenie: Zapisz rozwiązanie w Pythonie. I nagle problem, który przed chwilą był prosty, przestaje być […]

Matematyka po niemiecku: dlaczego znajomość matematyki nie zawsze wystarcza w niemieckojęzyc...
29.04.2026

Matematyka po niemiecku: dlaczego znajomość matematyki nie zawsze wystarcza w niemieckojęzycznej szkole

Nauka języków online

Uczeń może dobrze znać matematykę, poprawnie rozwiązywać równania, rozumieć funkcje, geometrię i procenty — a po rozpoczęciu nauki w szkole niemieckojęzycznej nagle zacząć mieć trudności z tym samym przedmiotem. Nie musi to oznaczać, że przestał rozumieć matematykę. Często zmienił się przede wszystkim język, w którym trzeba tę wiedzę wykorzystać. Od tego momentu uczeń nie tylko […]

Niderlandzki w pracy: znać język to nie to samo, co umieć przez niego pracować | LEVITIN SCHOOL
17.04.2026

Niderlandzki w pracy: znać język to nie to samo, co umieć przez niego pracować

Język i kultura holenderska

Dlaczego kompetencja zawodowa może nagle stać się niewidoczna, kiedy trzeba wyrazić ją w innym języku Tymur Levitin Kolumna autorska | Tymur Levitin o języku, znaczeniu i komunikacji zawodowej Można być bardzo dobrym specjalistą — i nagle brzmieć jak początkujący Wyobraźmy sobie inżyniera, analityka, programistę, księgową, nauczyciela, menedżera albo specjalistę technicznego. Ta osoba zna swoją pracę. […]

Tłumaczenie realiów: dlaczego podobna funkcja nie oznacza ekwiwalencji kulturowej
21.03.2026

Tłumaczenie realiów: dlaczego podobna funkcja nie oznacza ekwiwalencji kulturowej

Teoria tłumaczenia i interpretacja kulturowa

Dwie instytucje mogą robić niemal to samo. Dwa dokumenty mogą służyć podobnemu celowi. Dwa etapy edukacji mogą zajmować zbliżone miejsce w życiu człowieka. Dwa stanowiska mogą wiązać się z podobnym zakresem odpowiedzialności. Czy to oznacza, że są swoimi odpowiednikami? Niekoniecznie. W tłumaczeniu realiów właśnie podobieństwo bywa jedną z najbardziej niebezpiecznych pułapek. Kiedy tłumacz rozpoznaje znajomą […]

Chemia po angielsku: jak przestać tłumaczyć terminy i zacząć naprawdę pracować z wiedzą
16.11.2025

Chemia po angielsku: jak przestać tłumaczyć terminy i zacząć naprawdę pracować z wiedzą

Interesujące informacje

Równanie chemiczne nie potrzebuje tłumacza. 2H₂ + O₂ → 2H₂O oznacza tę samą reakcję niezależnie od tego, czy omawiamy ją po polsku, angielsku, niemiecku czy hiszpańsku. Problem zaczyna się gdzie indziej. Uczeń potrafi rozwiązać zadanie po polsku, ale angielskie polecenie zajmuje mu dwa razy więcej czasu. Student rozumie mechanizm reakcji, ale podczas czytania anglojęzycznego podręcznika […]

Ever czy Always: dlaczego „zawsze”, „kiedykolwiek” i „kiedyś” nie tworzą prostej mapy
22.09.2025

Ever czy Always: dlaczego „zawsze”, „kiedykolwiek” i „kiedyś” nie tworzą prostej mapy

Angielski

Polski daje nam bardzo wygodne słowa: zawsze kiedykolwiek kiedyś Na pierwszy rzut oka angielski wydaje się równie prosty: always = zawsze ever = kiedykolwiek I rzeczywiście: I will always remember you. Zawsze będę cię pamiętać. Have you ever been to Italy? Czy byłeś kiedykolwiek we Włoszech? Wszystko się zgadza. Dopóki nie pojawi się: Do you […]

Bękart czy skurczybyk? Gdy słownik przegrywa z językiem | LEVITIN SCHOOL
24.07.2025

Bękart czy skurczybyk? Gdy słownik przegrywa z językiem

Angielski

Czasami najlepszym tłumaczeniem słowa jest słowo, które wcale nie jest jego tłumaczeniem Angielskie bastard można znaleźć w słowniku. Polskie bękart również. Można więc zbudować prostą parę: bastard → bękart I właśnie w tym momencie można przestać rozumieć zdanie. W The Catcher in the Rye J.D. Salingera Holden mówi: “I was still shivering like a bastard.” […]

Przyszłość, która zaczyna się w przeszłości: dlaczego angielskie would nie ma prostego odpow...
20.07.2025

Przyszłość, która zaczyna się w przeszłości: dlaczego angielskie would nie ma prostego odpowiednika w polskim

Angielski

Kolumna autorska | Tymur Levitin o języku, znaczeniu i myśleniu Część 1 serii „Czas to nie tylko gramatyka” Porównajmy dwa zdania: Powiedział, że przyjdzie. He said he would come. Znaczenie wydaje się niemal identyczne. Najpierw ktoś coś powiedział. Później miał przyjść. Chronologia jest prosta: POWIEDZIAŁ → PRZYJDZIE A jednak polski i angielski budują tę samą […]